AVARE KAPADOKYA YOLLARINDA












Atlar diyarı, peribacalarıyla, yer altı şehirleriyle önemli turistlik merkezlerden biri olan Kapadokya hayatlarımızda nasıl var oldu? Aslında coğrafya ve tarih derslerinde öğrendiğimiz bilgilerin yaşayan en canlı örneği hep vardı ve biz bu bölgeyi ilk olarak "Asmalı Konak" dizisiyle keşfetmiş gibi akın ettik. Bir bakıma iç turizmin patlamasına faydalı da oldu. Benim bölgeyle tanışmamsa 2009 yılında oldu ve avarenin ilk İç Anadolu Bölgesi yolculuğuydu bu gezi...











Bölgeye ilgimi bir dizi mi çekmişti? Tabii ki de "Hayır!" Sessiz, içine kapanık büyüyen, lisedeyken arkadaşları her geziye giderken onlara imrenerek bakan bir çocuğun Anadolu'ya olan merakı, ülkesini tanıma isteği vesile oldu desek daha doğru ve dürüst bir cevap olur. Bu gezideki arkadaşlarım annem ve babamdı. 2009 yılının Mayıs ayında Hasanpaşa'dan saat 22.00'da kalkan tur otobüsümüzle maceram başlamıştı. Gece karanlıkta etrafınızı pek göremeseniz de az çok hangi bölgeden geçtiğimizi biliyordum ve ilk molamızı Bolu Dağı'nın eteklerinde verdik. Yarım saatlik molanın ardından yeniden yola çıktık. Yolculuğumuz sırasında gün doğumunu görmek için kendimi uyumamaya şartlasam da derin bir uykuya başarmıştım ve gözlerimi açtığımda Tuz Gölü'nün kıyısında ikinci molamızı vermiştik.














Tuz gölünü yakında görme şansına sahip olmuştum bu geziyle... Otobüsten iner inmez fotoğraf makinemi öıkarıp soluğu gölün kenarında aldım. Doğanı, yaşadığın toğrakları keşfetmek kendi benliğini kazanma açısından öğrenmenin başlangıç adımlarından biriydi. Tuz Gölü kenarında kurulmuş olan dinlenme tesislerinde kahvaltımızı ettik ve Kapadokya yolculuğumuz için tekrar yola çıktık.


















Tepeleri, ovaları, köyleri birbir geçiyorduk ve saat 10.30 - 11.00 sularında Aksaray - Nevşehir yol ayrımında üçüncü kez mola vermiştik. Yarım saatlik molanın ardından gezimizin ilk durağı olan Ihlara Vadisi'ne doğru yola çıktık. Ihlara Vadisi, Hasandağı volkanından püsküren lavların akarsu aşındırması sonucunda oluşmuş. 14 km uzunluğundaki bu vadinin yüksekliği Melendiz Çayının kıvrımlarına göre yer yer 100 - 150 m'yi bulmaktadır. Ihlara Vadisi'de kayalara oyulmuş sayısız barınaklara, mezarlara ve kiliselere rastlarsınız. Bu barınak ve kiliselerin bazıları yer altı şehirleri gibi birbirlerine tünellerle bağlıdır ve o dönemde yalayan insanlar olası bir savaş durumunda korunabilmek için vadiye bu yapıları inşaa etmişler. Doğa harikası bu vadiyi gezdikten sonra ülkemdeki krater gölü örneklerinden birini görmek üzere kafilemizle birlikte yola çıktık.




















Narlıgöl Krater Gölü, deniz seviyesinden 1365 metre yükseklikteki krater gölü 2500 metrekare büyüklüğündeki göl, 70 metre derinliğe sahip... İç Anadolu Bölgesinin bir başka doğa harikası olan bu mekandaki anılarımı fotoğraf makinemle ölümsüzleştirdikten sonra otobüsümüz yeniden hareket etti.





Kaymaklı Yer Altı şehri... Tarihi M.Ö. 3000 yıllarına kadar uzanan Kaymaklı Yer Altı Şehri, o dönemde yaşayan insanların kendilerini korumak için inşa ettiği yapılardan biridir. Bu yer altı şehirleri göz göz odalardan oluşurken, ana girişlerde hayvan ahırları mevcut olup, içeri hava girmesini sağlayan havanlandırma sisteminin yanı sıra su ihtiyaçlarını karşılayabilmek içinde su kanalları mevcuttur. O dönemde yaşayan insanların sahip olduğu mimari zekaya şaşırıp kalmamak mümkün değil... Ayrıca her bir katmana inerken daralan yolların geçişi zorlaştırdığını görüyorsunuz. Bu yöntem olası bir savunma için yapılmışta olabilir. Eskiden gelen ziyaretçilerin 7 kata kadar inmesine izin verilen bu yer altı şehirlerinde alt katmanların rutubetten kaynaklanan tahribi sonucu sadece 4 kata kadar inişe izin var.


















Bir sonraki durağımız bu yöreye özgü birbirinden leziz yemeklerini tadacağımız Uranos Sarıkaya isimli restorandı. Avanos yöresinde verdiğimiz bu öğlen molasında yol yorgunluğu üzerime çökmeye başlamıştı. Fakat yeni bir yeri görmenin verdiği enerji sayesinde kendimi dinç tutmaya çalışıyordum. Siparişlerimizi verdikten kısa süre sonra yemeklerimiz gelmişti. Bir buçuk saatlik molanın ardından yöreye özgü şarap yapımını ve Asmalı Konak dizisinde kullanılan ikinci ev görmek üzere Ürgüp yöresine doğru yola çıktık.











Evet, şimdi dudaklardan şu cümlelerin fırladığını duyar giyim: "Bak işte Asmalı Konak dizisinin uyandırdığı meraktan sende oraya gittin." Yazımın başında da belirttiğim gibi bu dizi bölgeye turisttik akın olmasını sağladı, fakat hepimizin bildiği ama vakit ayırıp görmeye gidemediğimiz bölgeyi keşfetmemize vesile oldu. Dizi de iki ev kullanıldı. Biri ortakent, diğeri Ürgüp'te... Ortakent'teki ev otele dönüştürüldüğünden pek ziyaretçi getirilmesine izin verilmiyor. Ürgüp'teki ikinci ev müzeye dönüştürüldüğünden müze ziyaret saatlerinde gidip görebiliyorsunuz. Evi gezdikten hemen sonra yakınlarındaki bir şarap mahzenine götürüldük.















Bir sonraki durağımız Avanos'taki diğer peribacası şekillerini görebileceğimiz bölgeydi. Bu alanda da pek çok ören yerine rastlamanız mümkün...






















Gezimizin en önemli kısmına doğru yaklaşıyorduk. Avanos'taki "ÜÇ GÜZELLER" isimli peribacasının bildiğimiz ve sembolize olmuş olan örneklerini görecektik. Bölgeyi aslında ilk olarak doğa harikası olan "ÜÇ GÜZELLER" olarak anlatılan bu peribacaları sayesinde öğrendik. Mesala Barış Manço'nun "Yar Ola" isimli şarkısının klibinde, coğrafya derslerimizde gördük ve tanıdık bölgeyi... Efsanelerin ve hikayelerin bol olduğu topraklarımızda üç güzellere de ait bir efsane bulunmaktadır. Efsaneye göre, Kapadokya bölgesinde yaşayan bir kralın kızı bir çobanla evlenir ve çocukları olmasına rağmen kral onları affetmez. kralın askerlerinden kaçarken prenses: "Allah'ım bizi ya taş yap, ya kuş yap!" diye dua eder ve oracıkta hemen taş kesilirler.  İşte bu yüzden güzellere "Anne Baba ve Çocuk" derler.














Artık Kapadokya üzerinde yavaş yavaş gün batarken ilk gün ki turumuzu tamamlamıştık Avanos'ta kalacağımız Avrasya Otel'e geçip yerleşerek ertesi gün için biraz dinlenip enerji depolama zamanıydı. İkinci günün sabahında balon gezisi vardı. Fakat bu gezi turdan ayrı bir aktivite olduğu için ücretliydi ve katılmamıştım. Sabah kalkıp kısa bir yürüyüş yaptıktan sonra kahvaltımı edip Göreme, Avanos'taki Halı Atölyesi, Seramik Atölyesi, üzüm bağları, Uç Hisar Kalesini, Güvercinlik Vadisini görmek için hazırlanıp tur otobüsündeki yerimi almıştım. Gezimizin ilk ayağı Avanos'tan başlamıştı ve ilk olarak seramik atölyesine gittik. Nevşehir'in bu ilçesinde Hititler'den beri süre gelen seramik yapımını görmeniz mümkündür. Çünkü ilçede çok sayıda çanak-çömlek atölyesi bulunmaktadır. Ayrıca ilçede diğer önemli uğraşlardan biri bağcılıktır ve yetiştirilen üzümler günlük meyve ihtiyacını karşıladığı gibi şarap yapımında da kullanılmaktadır. Seramik atölyesinden çıktıktan sonra halı-kilim atölyesi ve aynı zamanda satış merkezi olan Bazaar'a gittik. Kafilemizdeki insanlar alışverişlerini tamamladıktan sonra Güvercinlik Vadisinin de olduğu Uçhisar bölgesine doğru yola çıktık.












Güvercinlik Vadisi'nde "O Ağacın Altı" isimli mekana geldik. Buradan bütün o doğa oluşumları oluşumları incelememiz mümkün... 4100 metre uzunluğundaki vadide yeşilin bin bir tonuyla karşılaşıyorsunuz. Yöre halkı bölgede yaşayan güvercinlere yuvalar yapması sonucu vadiye bu ismi koymuşlar. Bu önemli turistlik bölgede 10-15 metre yüksekliğinde bir de şelale bulunmaktaymış... Ayrıca bu vadiden Uçhisar kaleside görünmekteydi.














Uçhisar Kalesini yakından göremesem de rehberimizin anlattığı kadarıyla kalenin en üstünde kayalar oyularak yapılan 3 mezar varmış ve bir efsaneye göre kale içindeki geçitlerin küçüklüğünden dolayı burada cücelerin yaşadığı varsayılıyormuş. Uç hisar kalesi Erciyes ve Hasandağı'nın birlikte görülebildiği tek yermiş burada... Öğle tatilimizi Güvercinlik Vadisinde geçirdikten sonra Göreme Ören Yerini görmek üzere yol çıktık.













Göreme Ören Yeri, eski dönemlere ait pek çok yaşam alanın, kiliselerin, dini yerlerin sergilendiği müzeleştirilmiş bir alan... O dönemlerin yaşamsal alanlarını incelerken tarihin ne kadar hızlı değişime uğradığını, kaç nesilin, kaç imparatorluğun Anadolu topraklarından gelip geçtiğini de yakından inceleyip, öğrenme şansına sahip oluyorsunuz. Evet, bazen kitaplardan bilgileri öğrenmek yetmiyor ve bu alanları yerinde inceleyip görmekte kendinize çok şey katıyor. Bu yüzden gerçekleştirdiğim bu seyahatimde benim için bilgilenme açısından bir şanstı. Makinemle bu ören yerindeki anılarımı ölümsüzleştirdikten sonra öğle yemeğini bölgenin bir başka restorantında yemek üzere rotamızı oraya çevirdik. İkinci günün turu saat 17.00 gibi bitmişti. Akşam Türk Gecesi etkinliği vardı, ona da katılmadım ve son gün için enerji toplamak üzere dinlenmeyi tercih etmiştim.

















3 gün 2 gecelik Kapadokya gezimin son günüydü. Otel çıkış işlemlerinin ardından yola çıktık. Güzergahımız Hacı Bektaş-ı Veli Türbesiydi. İslam dinin yayılmasına katkısı olan Hacı Bektaşi Velinin türbesi Nevşehir'in Hacıbektaş ilçesindedir. Bu yapı içerisinde dikkat çeken önemli yapılar, üçler çeşmesi, aslanlı çeşme, aş evi, meydan evi, altılar kapısı, hazret avlusu, dergah avlusu, Balım Sultan türbesi, Pir evi, kırklar kapısı ve daha pek çok türbe burada ziyaret edilmesi gereken yerlerdir. Türbe ilçenin çarşı kısmında olup Konya Ovasına tepeden bakmaktadır. Öğlen molasını burada tamamladıktan sonra İstanbul'a dönüş için yola çıkma vakti gelmişti. Yeni bir yeri görmenin kattığı enerji ve bilgi değosuyla yaşadığım şehre geri dönüyordum.



Şenay Ertorun
Gezi Tarihi: Mayıs 2009
Yazı Tarihi: 26.10.2014

Yorumlar

Bu blogdaki popüler yayınlar

Senaryonun Önemli Bölümleri

ZAMAN VE MEKAN

ZAMAN VE MEKAN